Traktat nicejski

Umowa międzynarodowa, której tekst został uzgodniony 11 grudnia 2000 roku na szczycie Rady Europejskiej w Nicei we Francji, a podpisany 26 lutego 2001 roku w tym samym miejscu przez wszystkie kraje członkowskie Unii Europejskiej. Podstawowym zadaniem traktatu nicejskiego było przygotowanie organów Unii Europejskiej do poszerzenia o państwa Europy Środkowo- Wschodniej, Maltę oraz Cypr. Stąd też w pracach nad tekstem traktatu uczestniczyły poza podpisującą go „piętnastką” także delegacje rządowe krajów kandydujących. Były to kluczowe zadania dla sprawnego funkcjonowania przyszłej Unii Europejskiej, która w niedalekiej przyszłości miała się składać się z niemal 30 państw.

Jednym z najważniejszych wątków traktatu była kwestia mechanizmów podejmowania decyzji w Radzie Unii Europejskiej, a dokładnie zwiększenia liczby obszarów, w których miała obowiązywać większość kwalifikowana zamiast jednomyślności (np. na mianowanie prezydenta Komisji Europejskiej). Jednomyślność wciąż miała pozostać wymogiem w takich sprawach jak np. fundusze strukturalne czy system podatkowy.

Rada składająca się z ministrów reprezentujących państwa członkowskie w momencie uchwalania traktatu podejmowała decyzje jednomyślnie albo większością kwalifikowaną w systemie głosów ważonych (to znaczy każdemu państwu w zależności od potencjału ludnościowego przysługiwała określona liczba głosów). Uwzględniając nowe okoliczności (udział kolejnych 12 państw) i dokonano opracowania podziału głosów jaki miał obowiązywać w Unii zrzeszających 27 państw. Postanowiono, iż Rada UE będzie mieć w sumie 345 głosów, a większość kwalifikowana wyniesie 258 z nich. Najwięcej głosów uzyskały cztery najsilniejsze państwa: Niemcy, Francja, Wielka Brytania i Włochy – po 29, zaś Polska i Hiszpania niewiele mniej bo po 27. Najmniej głosów uzyskała Malta – 3. Dodano także zapis, wedle którego każde z państw mogło zażądać uzupełnienia wymogów większości o co najmniej 62 proc. populacji UE – co de facto oznaczało w praktyce model podwójnej większości, w której Niemcy i dwa z krajów – Francja, Wielka Brytania i Włochy – mogłyby trwale blokować decyzję Rady (miałyby wtedy ponad 200 mln w niemal 500 milionowej Unii Europejskiej).

Drugą kwestią, jaka została rozstrzygnięta przez traktat była kwestia liczebności Komisji Europejskiej po rozszerzeniu; po przyjęciu 10 kolejnych członków (w tym Polski) liczba komisarzy miała być równa liczbie państw członkowskich (1 komisarz dla każdego państwa), a po przyjęciu kolejnych dwóch (Bułgarii i Rumunii) i wzroście liczby członków do 27, liczba komisarzy miała być mniejsza od liczby członków. Zasada równości w uczestnictwie miała być realizowana przez systemu rotacji.

Traktat z innych kwestii dokonywał też ustalenia nowej liczby deputowanych do Parlamentu Europejskiego; po rozszerzeniu UE miał liczyć 732 delegatów - 99 z Niemiec, po 72 z Francji, Wielkiej Brytanii i Włoch, po 50 – z Hiszpanii i Polski. Poza tym zawierał przepisy dotyczące reformy organów sądowniczych; postanowiono, iż zostanie utworzony system sądownictwa posiadający trzy instancje. Sąd Pierwszej Instancji uzyskał status samodzielnej instytucji.

Panel klienta

Nazwa użytkownika:

Hasło:

Polecane Publikacje
Słownik Licealisty

Wiedza o społeczeństwie - maturalna praca pisemna

Wiedza o społeczeństwie - Analiza tekstów źródłowych