Tabula rasa

Pojęcie wywodzące się z języka łacińskiego oznaczające nie zapisaną tablicę i oznaczające bardzo popularną w XX wieku koncepcję w obszarach filozofii i psychologii, wedle której umysł człowieka w momencie narodzin jest całkowicie wolny od jakichkolwiek treści. Posiada określone możliwości, jednak jest całkowicie pusty. Całość bowiem tego, co znajduje się w umysłach dorosłych jednostek pochodzi z doświadczenia. Zostaje zapisane w trakcie życia. Struktura ludzkiego mózgu posiadałaby zatem coś na miarę programu operacyjnego, który pozwala funkcjonować. Posiada pewne zdolności do gromadzenia nowej wiedzy, która w miarę powiększania się mogłaby zmieniać możliwości samego systemu. Kolejne treści nie byłyby tylko biernie przechowywane, ale także stawałyby się zasobami posiadającymi zdolność uczenia się, przeprogramowywania. Przykładem jest samoświadomość i refleksja. Człowiek zdobywa o czymś pewną wiedzę, łączy ze sobą pewne fakty i uzyskany z tego obraz sprawia, iż dochodzi do „przeprogramowania”. Programem w tym momencie może być światopogląd (w wymiarze globalnym) bądź określone przekonanie (że np. system podatków progresywnych jest niesprawiedliwy i ekonomicznie nieefektywny, a lepszym od niego jest system liniowy – bądź na odwrót).

Teoria tabula rasy została obalona przez dokonania neurofizjologii, która ukazała, że już w momencie narodzin mózg człowieka zawiera pewne struktury, które nie są treściami w sensie ścisłym (jak np. wiedza dotycząca określonych praw przyrody), ale pewnymi meta-treściami, które determinują ludzkie postrzeganie i procesy poznawcze. Zagadką jest choćby logika. Czy jest ona czymś odkrytym na pewnym poziomie rozwoju, czy też ma charakter części struktury ludzkiego mózgu. Stanowi coś, czego się uczymy (jak języka), czy też ma charakter absolutnie pierwotny, uniwersalny, ogólnoludzki, co musi zostać jedynie wydobyte z umysłu, a co już w nim istnieje jako część jego struktury.

Panel klienta

Nazwa użytkownika:

Hasło:

Polecane Publikacje
Słownik Licealisty

Wiedza o społeczeństwie - maturalna praca pisemna

Wiedza o społeczeństwie - Analiza tekstów źródłowych