Prawo stanowione

Jest to prawo ustanawiane przez uprawnione do tego organy władzy państwowej. Prawo stanowione jest przykładem prawa formalnego, spisanego w aktach prawnych, dla którego przestrzegania ustanowione są określone mechanizmy. Za jego złamania grożą określone konsekwencje (sankcje). Prawo stanowione jest zatem podstawą szczególnego rodzaju stosunku prawnego, w którym strony tego stosunku mają gwarantowaną jego wykonalność – jeśli któraś ze stron uchyli się przed jego wykonaniem, wtedy zostanie do tego przymuszona siłą.

Prawo stanowione powstaje w przeznaczonych do tego organach, (najczęściej wymienionych w konstytucji), wedle określonej prawem procedury. W odniesieniu do parlamentu procedura ta nazywana jest procedurą legislacyjną. W odniesieniu do organów egzekutywy może mieć różny charakter; ta dzieje się choćby w przypadku rozporządzeń, które wydawane przez Prezydenta RP dla nabrania mocy wymagają podpisu premiera. Inne organy je wydające takiego podpisu nie potrzebują.

Odmienność rangi organów stanowiących prawo tworzy też odmienność rangi samych aktów prawnych. Stąd też wśród źródeł prawa istnieje ich ścisła hierarchia; akty prawa niższego rzędu muszą być zgodne z aktami prawa rzędu wyższego. Taki układ tworzy przejrzystość systemu prawa i pozwala rozstrzygać spory w przypadku ich wzajemnego konfliktu. Służą do tego specjalnie powołane do życia organy: Trybunał Konstytucyjny i sądy administracyjne. W przypadku naruszania prawa swoje działania podejmują organy ochrony kontroli państwowej i ochrony prawa, takie jak Rzecznik Praw Obywatelskich czy Najwyższa Izba Kontroli.

Panel klienta

Nazwa użytkownika:

Hasło:

Polecane Publikacje
Słownik Licealisty

Wiedza o społeczeństwie - maturalna praca pisemna

Wiedza o społeczeństwie - Analiza tekstów źródłowych