Nie masz pomysłu? Zaufaj metodzie!

——————————————————————————————————

Czy zdarzyło Ci się kiedyś, że leżała przed Tobą kartka papieru z napisanym na niej poleceniem, a na które żadna z pojawiających się myśli nie potrafiła odpowiedzieć? Jeśli tak, to prawdopodobnie jesteś jedną z wielu osób, które choć raz musiały tego doświadczyć. Nie zawsze mamy przecież najlepszy dzień. Nie każdy temat jest naszym tematem. Jak zatem poradzić sobie w sytuacji, gdy coś muszę, bo inaczej stracę swoją szansę (np. napisać maturę), a jednak nic nie wskazuje na to, że nastąpi nagłe olśnienie? Nie masz innego pomysłu – to nie zastanawiaj się.  Znajdź swoją metodę i zaufaj jej. Możesz wymyślić ją samemu, ale możesz także skorzystać z jakiegoś zaproponowanego Ci rozwiązania. Czego by jednak sytuacja nie dotyczyła – miej metodę.

W opublikowanej w styczniu 2010 roku przez Wydawnictwo Szkolne PWN książce Trener – jak pisać pracę pisemną, starałem się pokazać, w jaki sposób postępować, aby zmaksymalizować swoje szanse na maturalny sukces z wos-u. Kilka kwestii przedstawionych w tamtej książce, uzupełnionych o nowe przemyślenia, starałem się opisać w artykułach z niniejszego działu. Wszystko jednak nie przyniesie efektu, jeśli nie zdecydujesz się na własną pracę. Jeśli nie zachęcisz siebie do tego, aby odnaleźć swój sposób na przygotowania. Do tego, aby polubić to, co dla większości jest koniecznością. I przede wszystkim jeśli nie znajdziesz swojej metody radzenia sobie z określonymi zadaniami.

Moja własna propozycja jest tylko propozycją. Nie ma statusu najlepszej i nieomylnej. Ale jest z nią jak z demokracją w słynnym powiedzeniu Churchilla głoszącym, iż jest to najgorszy z wszystkich systemów rządów, ale lepszego nie znaleziono. Skoro zatem ja osobiście nie mam innej metody – stosuję tą. I tą właśnie polecam także moim uczniom, ucząc ich działania na jej podstawie. Kilka lat doświadczeń przekonało mnie, iż posiadanie jakiejkolwiek metody, jest lepsze niż jej nie posiadanie. Więc i Was zachęcam do wypracowania swojej. Spróbuję zatem postawić „kropkę nad i” i w kilku punktach pokazać Wam, w jaki sposób można postępować. Jaki model działania przyjąć jako swoisty „rozkład jazdy”.

Aby zrealizować całe postępowanie, trzeba rozpocząć od początku, a zatem od etapu pierwszego.

Etap pierwszy – ogólne zapoznanie się z tematem pracy

Na tym etapie przede wszystkim przeczytaj uważnie polecenie i zaklasyfikuj je do jednego z trzech omówionych typów (Wpierw określ typ, a potem działaj). Następnie, jeśli to uczyniłeś, dokonaj kolejnych czynności:

  • Przeczytaj ze zrozumieniem całe polecenie. Uświadom sobie na czym polega przedstawiony w nim problem. Jakiego zagadnienia dotyczy.
  • Podkreśl wszystkie zwroty imperatywne. Jeśli temat należy do trzeciego typu wtedy zastanów się nad występującą w nim alternatywą
  • Podkreśl także wszystkie zwroty, które mają znaczenie dla kształtu realizowanej przez Ciebie wypowiedzi

Ten etap nie zawiera jeszcze żadnych konkretnych treści. Jest swoistym „przygotowaniem terenu”. Jego rola to przede wszystkim oswojenie Cię z treścią polecenia i oznaczeniem kluczowych dla realizacji zadania elementów. Szczególnie ważną kwestią na tym etapie jest wskazanie zwrotów imperatywnych, a dla tematu typu trzeciego uświadomieniem sobie przeciwnych alternatyw.

Etap drugi – stworzenie trzech planów – punktowego, treściowego i wykorzystania źródeł

Aby zbudować właściwy szkielet pracy, należy teraz zbudować trzy plany, szczegółowo opisane w artykule Jedna praca – trzy plany. Dzięki temu działaniu stworzysz kompletny schemat pracy, w której nie umknie Ci żadna treść, za którą możesz zdobyć punkty. Poza tym plan pozwala doskonale uporządkować kompozycję pracy i powoduje, iż „wszystko co zapisane jest Twoją własnością”. To gwarantuje komfort pracy i brak sytuacji, gdy nagle uświadamiamy sobie, iż jeden z ważnych argumentów zupełnie nam „wyparował”. I nijak nie potrafimy go sobie przypomnieć.

  • Stwórz plan punktowy posługując się oznaczonymi wcześniej zwrotami imperatywnymi – to ich realizacja jest podstawą otrzymania punktów
  • W przypadku tematu typu trzeciego, krótko wypisz sobie elementy struktury pracy (takiej samej dla każdej pracy tego rodzaju)
  • Napełnij stworzony przez siebie plan punktowy treścią – napisz kompletny plan treściowy; jeśli masz kłopot z wypisaniem jakichś elementów pracy przeczytaj uważnie źródła – być może tam znajdziesz poszukiwany element (albo coś Cię do tego zainspiruje)
  • Wypisz wszystkie źródła, których użyjesz w pracy – stwórz plan punktowy; zaznacz sobie od razu jakie źródło do jakiego elementu treści, aby potem płynnie skorzystać z tego w trakcie pisania

Etap drugi to zasadnicza część pracy. Jest najważniejszy, gdyż dzięki zrealizowanym w nim działaniom tworzysz coś, za co otrzymujesz punkty. Miej świadomość, iż poszczególne plany tworzą razem coś znacznie cenniejszego niż zwykły szkic pracy –  stanowią w zasadzie fundament końcowego efektu. Jeśli już wykonałeś te zadania, przystąp do pisania.

Etap trzeci – pisanie pracy

  • Dobrze stworzony plan treściowy w zasadzie jest niemal gotową pracą – przenieś go w ciąg płynnej wypowiedzi, zachowując jego strukturę
  • Nie zapomnij o zdefiniowaniu użytych w poleceniu pojęć (nawet jeśli ono Cie do tego nie obliguje)

Gd zakończysz – podobnie jak w przypadku analizy źródeł – nie kończ jeszcze swoich działań. Zawsze przyjmij, iż proces sprawdzenia jest integralną częścią pisania. Dokonaj zatem weryfikacji swoich działań. Sprawdź wszystko od początku – przede wszystkim to, czy wszystkie treści planów zostały umiejscowione w pracy i e właściwej kolejności. Sprawdź każdy element, za który otrzymujesz punkty.

Etap czwarty – sprawdzenie wykonanej pracy, weryfikacja

  • Sprawdź poszczególne elementy swojej pracy; zwróć uwagę na poszczególne czynności i treści z planów
  • Uważnie skontroluj strukturę pracy – sprawdź czy jest czytelna i nie ma luk w kompozycji

Tak zatem przedstawia się moja autorska koncepcja pisania pracy maturalnej. Oswój się z nią i jeśli Ci przypadnie do gusty – traktuj jak swoją własną. Nie bój się robić w niej korekt jeśli uznasz, że coś warto zmienić. Najważniejszy jest efekt końcowy. A ten w dużej mierze zależny jest także od tego, jak czujemy się w stosowanej metodzie. Z pewnością nauczenie się metody początkowo może być odczuwane jako coś sztucznego, ale nie przejmuj się tym – to dotyczy każdej nowej umiejętności. Szczególnie takiej, która nie jest intuicyjna i związana z naszymi naturalnymi zdolnościami.

Jeśli zaczniesz ćwiczyć, zastanów się, czy nie warto robić tego ze stoperem. Przynajmniej po jakimś czasie, gdy metoda przestanie stawiać Ci opór, gdy stanie się czymś bardziej wyczuwalnym. Czas jaki masz na maturze jest przecież dokładnie określony. A przy skutecznym rozwiązywaniu zadań z części I i II, na pisanie pracy zostaje od 75 do 90 minut. Poćwicz zatem własną zdolność mieszczenia się w czasie wykorzystując testy maturalne z lat poprzednich. Oczywiście możesz dodać sobie kilka minut, bo w normalnym egzaminie teksty z części II przeczytasz juz wcześniej. Owe 1,5 h przeznacz na samo pisanie (a zatem od momentu zaczęcia czytać polecenia do ukończenia weryfikacji). Pamiętaj – warto ćwiczyć, bo w ten sposób wytwarzasz sobie nawyk i swobodę działania.

Zachęcam zatem do działania!

Cytaty pochodzą z książki mojego autorstwa Trener – wiedza o społeczeństwie. Maturalna praca pisemna, Wydawnictwo Szkolne PWN, Warszawa – Bielsko-Biała 2010

Panel ucznia

Nazwa użytkownika:

Hasło:

Zarejestruj się Zapomniałem hasła...
POWTÓRKA MATURALNA
ponwtśrczwptsobnie
   1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728293031 
       
     12
17181920212223
24252627282930
31      
   1234
567891011
12131415161718
19202122232425
2627282930  
       
Szkoła języków obcych Profi-lingua